KDREAM
← Level 2: Người hiểu mình

Buổi 6

Khi mọi thứ không như ý: thất bại, bị từ chối, bị so sánh

Mục tiêu buổi học

  • Biết cách hạ nhiệt khi nóng giận
  • Hiểu tư duy phát triển và cách nhìn thất bại
  • Biết xử lý khi bị từ chối
  • Giảm tác hại của việc so sánh trên mạng xã hội

Cảm xúc khó, thất bại và bị so sánh

1. Khi nóng giận, não "cảm xúc" chạy nhanh hơn não "suy nghĩ". Lúc giận, cơ thể căng lên, tim đập nhanh và mình dễ nói điều sẽ hối hận. Đây là lúc tệ nhất để trả lời tin nhắn, đăng bài hay quyết định điều gì.

2. Ba bước hạ nhiệt: Dừng – Thở – Đổi chỗ.

  • Dừng: không nói, không gõ phím. Nói "Cho mình vài phút."
  • Thở: thở chậm, thở ra dài hơn hít vào, lặp lại vài lần.
  • Đổi chỗ: rời khỏi nơi đang căng thẳng, đi bộ, uống nước. Quay lại khi đã có thể nói bằng giọng bình thường.

3. Tư duy cố định và tư duy phát triển. Theo nhà tâm lý học Carol Dweck, người có tư duy cố định tin năng lực là thứ có sẵn, nên thất bại nghĩa là "mình không có khiếu". Người có tư duy phát triển tin năng lực tăng lên nhờ luyện tập và chiến lược đúng, nên thất bại là thông tin để điều chỉnh. Thêm chữ "chưa" vào câu: "Mình chưa giỏi thuyết trình."

4. Phân tích một thất bại. Sau cảm xúc ban đầu, trả lời 4 câu: Chuyện gì đã xảy ra? Phần nào do mình kiểm soát được? Mình học được gì? Lần sau mình làm khác điều gì? Tách "mình đã thất bại ở việc này" khỏi "mình là kẻ thất bại".

5. Bị từ chối. Bị từ chối (học bổng, câu lạc bộ, lời mời, việc làm thêm) thường vì nhiều lý do ngoài mình: số suất ít, tiêu chí khác, thời điểm chưa hợp. Hãy cho phép mình buồn, xin phản hồi nếu có thể, rồi tìm cơ hội tiếp theo. Người thành công thường là người bị từ chối nhiều lần hơn, vì họ thử nhiều hơn.

6. So sánh trên mạng xã hội. Mình đang so hậu trường của mình với phần đẹp nhất người khác chọn đăng. Nếu lướt xong thường thấy tệ hơn về bản thân, hãy bỏ theo dõi hoặc tắt hiển thị một số tài khoản, đặt giới hạn thời gian dùng app, và so với chính mình của 3 tháng trước.

Ghi nhớ

  • Đang giận: không nói, không gõ; Dừng – Thở – Đổi chỗ
  • Thêm chữ "chưa": thất bại là thông tin, không phải bản án
  • Tách "mình thất bại ở việc này" khỏi "mình là kẻ thất bại"
  • So với mình hôm qua, không so với phần đẹp nhất của người khác

Kiểm tra nhanh

Câu 1. Đang rất giận vì tin nhắn của bạn cùng nhóm, việc nên làm đầu tiên là gì?

Câu 2. Câu nào thể hiện tư duy phát triển?

Câu 3. Khi so sánh mình với bạn bè trên mạng xã hội, điều cần nhớ là gì?

Câu 4. Sau khi trượt học bổng, bước nào hữu ích nhất?

Tình huống

Nghĩ cách mình sẽ làm trước, rồi mới xem gợi ý.

Điểm giữa kỳ đầu tiên của môn chuyên ngành là 4/10, trong khi hồi cấp 3 bạn luôn học giỏi.

Trong nhóm chat lớp, có người đăng ảnh chế về bạn, nhiều người thả haha.

Bạn trượt vòng phỏng vấn CLB mình mơ ước.

Lướt mạng thấy bạn cũ đi du học, mua xe, bạn thấy mình thua kém.

Bạn bị thầy phê bình trước lớp vì đi muộn, mặt nóng bừng.

Thử thách tuần

Chọn 1 thất bại gần đây, viết 3 điều học được và 1 bước làm lại

Minh chứng: Bản phân tích thất bại + bằng chứng bước làm lại

Tự nhìn lại

  1. Chuyện gì đã xảy ra?
  2. Mình đã làm gì?
  3. Lần sau mình làm gì khác?