Nói chuyện với bố mẹ về nghề và tiền; đối diện so sánh

Lưu ý cho lớp: hoàn cảnh mỗi gia đình khác nhau. Không ai phải kể chuyện gia đình mình trước lớp.

Nhắc lại – nâng cao: Level 1 (buổi 9) đã học hiểu nỗi lo của bố mẹ và chủ động kể chuyện. Buổi này áp dụng vào hai chủ đề khó hơn: lựa chọn nghề nghiệp và tiền bạc khi đã có thu nhập.

1. Bố mẹ lo điều gì. Khi bố mẹ phản đối một lựa chọn nghề, phía sau thường là nỗi lo: con có đủ sống không, có ổn định không, có an toàn không, người ngoài sẽ nghĩ gì. Bố mẹ nhìn nghề qua kinh nghiệm của thế hệ mình, khi nhiều nghề hiện nay chưa tồn tại. Hiểu nỗi lo giúp con trả lời đúng điều bố mẹ cần nghe.

2. Nói chuyện 4 bước.

• Nghe trước: hỏi "Bố mẹ lo nhất điều gì?" và nhắc lại để bố mẹ biết con đã hiểu.
• Trình bày dữ kiện: công việc cụ thể làm gì, tin tuyển dụng thật, người đang làm nghề, điều con đã thử.
• Đưa kế hoạch có mốc: 6 tháng, 1 năm con sẽ đạt gì; nếu không đạt thì phương án dự phòng là gì.
• Đề nghị thử và xem lại: "Cho con thử 6 tháng, rồi cả nhà cùng xem lại kết quả."

Chọn lúc cả nhà thoải mái, tránh nói lúc đang giận hay qua tin nhắn.

3. Khi không thống nhất được ngay. Không cần thắng trong một buổi nói chuyện. Giữ thái độ tôn trọng, cảm ơn bố mẹ đã quan tâm, hẹn nói tiếp sau khi có thêm kết quả. Hành động và kết quả thật thường thuyết phục hơn lời nói.

4. Tiền bạc khi bắt đầu có thu nhập. Nói chuyện rõ ràng với bố mẹ về kế hoạch: phần tự chi tiêu, phần tiết kiệm, phần đóng góp cho gia đình (nếu có), phù hợp với thu nhập thật. Không hứa những khoản mình không duy trì được. Với các khoản lớn như mua xe, vay tiền, hãy cùng tính tổng chi phí và khả năng trả trước khi quyết.

5. Câu hỏi và so sánh của họ hàng. "Lương bao nhiêu?", "Bao giờ lấy vợ, lấy chồng?", "Con nhà bác được…". Người hỏi thường vì tò mò hoặc thói quen, không nhất thiết có ý xấu. Bạn có quyền không nói số cụ thể. Có thể trả lời lịch sự, ngắn gọn: "Dạ đủ để cháu tự lo và học thêm ạ", rồi chuyển sang điều mình đang học được hoặc hỏi thăm lại người hỏi.

6. Không cần thắng cuộc so sánh. Mỗi người có điểm xuất phát và con đường riêng. So sánh với chính mình của năm ngoái có ích hơn so với con nhà người khác. Khi cảm thấy áp lực kéo dài, hãy nói với người tin cậy hoặc tìm hỗ trợ tư vấn.