KDREAM
← Level 4: Người kết nối

Buổi 9

Làm việc nhóm, họp và tranh luận xây dựng

Mục tiêu buổi học

  • Hiểu các giai đoạn phát triển của một nhóm
  • Biết phân vai và phân việc rõ ràng
  • Tổ chức một cuộc họp có kết luận
  • Tranh luận xây dựng và thống nhất cách ra quyết định

Làm việc nhóm, họp và tranh luận xây dựng

1. Nhóm nào cũng trải qua giai đoạn va chạm. Theo mô hình của Bruce Tuckman, nhóm thường đi qua 4 giai đoạn: hình thành (còn khách sáo), va chạm (bất đồng về cách làm, ai làm gì), ổn định (có quy tắc chung), hiệu quả (phối hợp trơn tru). Va chạm là bình thường; nhóm cần đi qua nó bằng quy tắc rõ ràng, không phải né.

2. Phân vai trong nhóm.

  • Điều phối: giữ mục tiêu chung, chủ trì họp.
  • Thư ký: ghi biên bản, lưu tài liệu.
  • Giữ tiến độ: theo dõi hạn, nhắc việc.
  • Phản biện: chủ động tìm lỗ hổng trong ý tưởng.

Một người có thể giữ nhiều vai; vai nên chia theo điểm mạnh và có thể luân phiên giữa các dự án.

3. Phân việc: rõ việc – rõ người – rõ hạn. Mỗi việc có một người chịu trách nhiệm chính và một ngày hoàn thành cụ thể. Dùng bảng việc chung (Google Sheets, Trello hoặc giấy dán tường) để ai cũng thấy tiến độ. Việc không có tên người thường không ai làm.

4. Họp hiệu quả. Trước họp: gửi mục tiêu và chương trình. Trong họp: có người giữ giờ; bàn đúng chương trình; ý ngoài lề ghi vào "bãi đỗ" để bàn sau. Cuối họp: chốt kết luận và bảng việc – người – hạn. Sau họp: thư ký gửi biên bản trong ngày.

5. Tranh luận xây dựng. Phản biện ý tưởng, tôn trọng con người: "Mình lo phương án này thiếu thời gian khảo sát" thay vì "Ý của bạn dở". Mỗi người nói một lượt, không cắt lời. Người ít nói nên được mời góp ý trực tiếp hoặc góp ý bằng văn bản.

6. Thống nhất cách ra quyết định. Trước khi tranh luận, nhóm thống nhất cách chốt: đồng thuận, biểu quyết đa số, hay trưởng nhóm quyết sau khi nghe mọi người. Khi thành viên không làm phần của mình: trao đổi riêng trước, nhắc lại việc và hạn; nếu vẫn không cải thiện thì báo giảng viên, kèm bằng chứng từ bảng việc.

Ghi nhớ

  • Va chạm là giai đoạn bình thường của nhóm
  • Rõ vai – rõ việc – rõ người – rõ hạn
  • Họp: chương trình trước, người giữ giờ, kết thúc bằng việc – người – hạn
  • Phản biện ý tưởng, tôn trọng con người; thống nhất cách ra quyết định trước

Kiểm tra nhanh

Câu 1. Theo mô hình Tuckman, giai đoạn nhóm hay bất đồng về cách làm gọi là gì?

Câu 2. Một cuộc họp hiệu quả nên kết thúc bằng gì?

Câu 3. Câu phản biện nào mang tính xây dựng?

Câu 4. Hai thành viên không làm phần của mình, bước đầu tiên nên là gì?

Tình huống

Nghĩ cách mình sẽ làm trước, rồi mới xem gợi ý.

Nhóm 5 người, 2 người không làm gì, sắp đến hạn nộp.

Nhóm mới lập, ai cũng muốn làm trưởng nhóm.

Cuộc họp nhóm kéo dài 2 tiếng mà không ra kết luận nào.

Trưởng nhóm tự quyết mọi việc, không nghe ý kiến ai.

Thử thách tuần

Tổ chức 1 cuộc họp nhóm thật cho Dự án kết nối và gửi biên bản

Minh chứng: Biên bản họp: mục tiêu, kết luận, bảng việc – người – hạn

Tự nhìn lại

  1. Chuyện gì đã xảy ra?
  2. Mình đã làm gì?
  3. Lần sau mình làm gì khác?